Araç Hasar Kaydı ve Tramer Sorgulama

Trafik kazası yaşayan bir araç, sigorta şirketi tarafından ortak bir sisteme kaydedilir. Bu kayıt, araç el değiştirse bile üzerinden silinmez, plakayla değil şasi numarasıyla takip edilir. İleride araç satmak istediğinizde alıcı bu geçmişten haberdar olabilir ve pazarlıkta fiyatı düşük tutmaya çalışabilir.

Kısa cevap: Hasar kaydı, kaza/hasar sonrası sigorta sisteminde şasi numarasına bağlı olarak açılan ve silinemeyen bir kayıttır. Yaygın adıyla Tramer olarak bilinir, resmi adı Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'dir (SBM). E-Devlet, sigorta portalları ya da ekspertiz merkezleri üzerinden sorgulanabilir.

Hasar Kaydı Nedir?

Kısa cevap: Hasar kaydı, bir aracın trafik kazası, çalınma, sel veya yangın gibi bir olay sonucu sigorta sistemine düşen resmi bir izdir; Türkiye'deki tüm sigorta şirketleri bu ortak veri tabanını kullanır.

Bu sistem yaygın bilinen adıyla Tramer olarak anılır; günümüzde resmi olarak Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi (SBM) çatısı altında yürütülür. Hasar kaydının kapsadığı bilgiler:

• Kazanın tarihi ve gerçekleştiği il, ilçe
• Kusurlu taraf ve sorumluluk oranı
• Hasarın niteliği, kısmi mi yoksa ağır mı olduğu
• Sigorta tarafından ödenen onarım bedeli
• Kazada yaralanma olup olmadığı bilgisi

Bir kez açılıp kapanan hasar kaydı, aracın ömrü boyunca veri tabanında kalır. Silinmesi mümkün değildir.

Hasar Kaydı Nasıl Sorgulanır?

Kısa cevap: Sorgulama e-Devlet, sigorta şirketinin portalı, bazı ikinci el ilan siteleri veya ekspertiz merkezleri üzerinden yapılabilir; genellikle plaka ve şasi numarası (VIN) gerekir.

1. İnternet üzerinden, sigorta şirketinin kendi portalı ya da e-Devlet üzerinden sorgulayın
2. İkinci el araç ilan sitelerinin bazılarındaki entegre sorgulama aracını kullanın
3. Noter huzurunda satış işlemi sırasında resmi belgeyi talep edin
4. Ekspertiz merkezinde araç muayenesi sırasında kontrol ettirin

Sorgulama için genellikle araç plakası, şasi numarası (VIN) ve bazı durumlarda ruhsat sahibinin kimlik bilgisi istenir; araç bakarken plaka ve şasi numarasını not almak faydalı olur.

Hasar Kaydının Değer Üzerindeki Etkisi

Kısa cevap: Hasarın ciddiyeti, hasarın gördüğü bölge, aracın yaşı ve markası değer kaybının büyüklüğünü belirler; kesin bir yüzde vermek yerine bağımsız eksper değerlendirmesine bakmak gerekir.

• Hasarın ciddiyeti: küçük bir tampon çizik ile şasi hasarı aynı kefeye konmaz
• Hasarın gördüğü bölge: ön ve arka çarpmalar yan darbelere göre değer kaybını farklı etkiler
• Aracın yaşı ve markası: yeni ve premium araçlarda değer kaybı oransal olarak daha belirgin hissedilir

Mekanik olarak hiçbir sorun kalmasa bile, kayıt kendisi alıcı gözünde bir tereddüt kaynağı oluşturur; gerçek satış fiyatındaki etkiyi görmek için piyasadaki benzer ilanları ve bağımsız bir ekspertiz raporunu karşılaştırmak en sağlıklısıdır.

Hasar kaydı olan araçlar piyasada daha uzun süre bekler. Alıcılar, ileride tekrar satarken kendilerinin de aynı değer kaybıyla karşılaşacağını bildiği için bu tür araçlara mesafeli yaklaşır.

Pert (Tam Hasarlı) Araç ile Kısmi Hasarlı Araç Farkı

Kısa cevap: Onarım maliyeti aracın rayiç değerinin belirli bir eşiğini aşarsa araç pert (tam hasarlı) ilan edilir ve sigorta araç bedelini öder; kısmi hasarlı araçlar onarılıp yoluna devam eder, pert kaydı taşımaz.

Kısmi hasarlı araçlar onarımı yapılıp yoluna devam eden araçlardır. Bu araçlar pert kaydı taşımaz, sadece hasar geçmişi olarak görünür ve piyasada satılmaya devam edebilir; ancak yine de değer kaybı hesaba katılır.

Hasar Kaydı Silinebilir mi?

Kısa cevap: Hayır. Kayıt bir kez sisteme girdikten sonra aracın ömrü boyunca orada kalır; "hasar kaydınızı sildiriyoruz" diyen hizmetler aldatmacadır.

Kaydın iptal edildiği çok sınırlı durumlar vardır: yanlış araca işlenmiş bir kayıt fark edilip düzeltildiğinde, ya da itiraz süresi içinde usulüne uygun bir itiraz sonuç verdiğinde. Ama bu durumlar istisnadır, genel kural kaydın kalıcı olduğudur.

İkinci El Alırken Yapılması Gerekenler

1. Satıcıdan plaka ve şasi numarasını isteyin, kendiniz sorgulayın
2. Satıcının verdiği ekspertiz raporunu tek başına yeterli görmeyin, bağımsız bir ekspertiz de yaptırın
3. Hasar kaydı varsa bunu fiyat pazarlığına açıkça dahil edin
4. Aracın boya kalınlık ölçümünü mutlaka yaptırın, kayıtsız küçük onarımlar bu şekilde ortaya çıkar
5. Ruhsattaki isim ile satıcının kimliğinin uyuştuğunu, aracın üzerinde rehin ya da haciz olmadığını kontrol edin

Satıcı hasar kaydı sorgusuna izin vermekten kaçınıyorsa bu başlı başına bir uyarı işaretidir.

Hasar Kaydının Kasko Primine Etkisi

Kısa cevap: Hasar kaydı sadece satış anındaki değeri değil, sonraki kasko primini de etkileyebilir; sigorta şirketleri riski daha yüksek gördüğü için yenileme primini artırabilir.

Özellikle art arda birden fazla hasar kaydı olan araçlarda bazı şirketler poliçe yenilemeyi reddedebilir ya da yüksek bir prim teklif edebilir.

Yurt Dışından Gelen Araçlarda Hasar Kaydı

Kısa cevap: SBM/Tramer sistemi yalnızca yurt içinde açılan kayıtları kapsar; ithal ya da yurt dışında kullanılmış araçların geçmişi bu sistemde görünmeyebilir.

Böyle bir araç alırken şasi numarası üzerinden uluslararası araç geçmişi sorgulama hizmetlerinden yararlanmak, ithalat belgelerini ve gümrük kayıtlarını incelemek ayrı bir önlem olarak düşünülmelidir.

Hasar Kaydı ile Karıştırılan Diğer Kayıtlar

Kısa cevap: Trafik cezası kaydı sürücüye bağlıdır, hasar kaydı ise araca bağlıdır ve araç el değiştirse de üzerinde kalır; muayene kayıtları ise aracın teknik durumunu gösterir, hasar geçmişiyle doğrudan ilişkili değildir.

Sık Sorulan Sorular

Hasar kaydı olan bir araç kasko yaptırabilir mi?

Kısa cevap: Evet, ancak prim genellikle daha yüksek çıkar ve bazı şirketler ek muayene isteyebilir.

Aracın üzerine yeni bir hasar geldiğinde eski kayıtla birleşir mi?

Kısa cevap: Hayır, her kaza kendi tarihi ve detayıyla ayrı bir kayıt olarak sisteme düşer; kayıtlar birlikte okunduğunda aracın genel geçmişini oluşturur.

Hasar kaydı sorgulaması ücretli mi?

Kısa cevap: Resmi kanallardan yapılan sorgulama genellikle ücretsizdir ya da sembolik bir işlem bedeli içerir; yüksek ücret talep eden aracı siteler konusunda temkinli olmak gerekir.

Son güncelleme: Temmuz 2026